- 1) واریکوسل
- 2) واریکوسل چیست
- 3) علائم واریکوسل
- 4) چگونه بفهمیم واریکوسل داریم
- 5) تصاویر واریکوسل
- 6) علت واریکوسل چیست| عوامل خطر واریکوسل
- 7) علائم ظاهری واریکوسل
- 8) عوارض احتمالی واریکوسل
- 9) آزمایشهای تشخیصی واریکوسل
- 10) واریکوسل گرید ۱
- 11) واریکوسل گرید 2
- 12) واریکوسل گرید ۳
- 13) واریکوسل عکس بیضه سالم و ناسالم
- 14) معجزه درمان واریکوسل
- 15) درمان خانگی واریکوسل
- 16) درمان واریکوسل
- 17) عوارض واریکوسل در رابطه زناشویی
- 18) آیا واریکوسل باعث سرطان پروستات میشود؟
- 19) ایا واریکوسل باعث مرگ میشود
- 20) هزینه عمل واریکوسل
- 21) مراقبتهای خانگی و آمادگی برای مراجعه به پزشک
- 22) سوالات متداول
واریکوسل
واریکوسل (Varicocele) به بزرگ شدن وریدهای درون کیسه شل پوستی که بیضهها را نگه میدارد (کیسه بیضه) گفته میشود. این وریدها وظیفه بازگرداندن خون بدون اکسیژن از بیضهها به سمت قلب را بر عهده دارند. واریکوسل زمانی رخ میدهد که به جای گردش مؤثر خون به بیرون از کیسه بیضه، خون در این وریدها جمع میشود. این وضعیت معمولاً در دوران بلوغ ایجاد شده و به مرور زمان پیشرفت میکند.
دکتر احسان کرباسی، متخصص درمان سرطان.
برای مشاوره و رزرو نوبت همین حالا با شماره 02188627420 تماس بگیرید.
اگرچه واریکوسل ممکن است باعث ناراحتی یا درد خفیفی شود، اما اغلب هیچ علامت یا عارضهای ایجاد نمیکند. با این حال، در برخی موارد میتواند به رشد ضعیف بیضه، کاهش تولید اسپرم یا سایر مشکلاتی که منجر به ناباروری میشوند، منجر گردد. در چنین شرایطی، ممکن است جراحی برای درمان واریکوسل توصیه شود.
واریکوسل چیست
واریکوسل به گشاد شدن وریدهای شبکهای در کیسه بیضه (اسکروتوم) گفته میشود که مشابه واریس در پاها است. این اختلال زمانی رخ میدهد که دریچههای موجود در رگهای بیضه به درستی کار نکنند و باعث برگشت خون و تجمع آن شوند. واریکوسل معمولاً بدون علامت است اما میتواند با احساس درد، سنگینی در بیضه، کوچک شدن بیضه یا حتی ناباروری همراه باشد. این بیماری شایعترین علت ناباروری قابل درمان در مردان است و معمولاً با معاینه فیزیکی یا سونوگرافی تشخیص داده میشود.
علائم واریکوسل
واریکوسل معمولاً در سمت چپ کیسه بیضه رخ میدهد و اغلب بدون علامت است. با این حال، در صورت بروز علائم، ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- درد بیضه: یک درد مبهم و آزاردهنده که معمولاً در هنگام ایستادن یا در ساعات پایانی روز بیشتر میشود. این درد اغلب با دراز کشیدن تسکین مییابد.
- توده در کیسه بیضه: اگر واریکوسل به اندازه کافی بزرگ باشد، ممکن است تودهای شبیه به “کیسهای از کرم” در بالای بیضه قابل مشاهده باشد. واریکوسلهای کوچکتر ممکن است فقط با لمس قابل تشخیص باشند.
- تفاوت در اندازه بیضهها: بیضه آسیبدیده ممکن است به وضوح از بیضه دیگر کوچکتر به نظر برسد.
- ناباروری: واریکوسل میتواند منجر به مشکل در بچهدار شدن شود، اما هر واریکوسلی لزوماً باعث ناباروری نمیشود.
معاینات سالانه برای پسران به منظور نظارت بر رشد و سلامت بیضهها از اهمیت بالایی برخوردار است. در صورت تجربه هرگونه درد، تورم یا توده در کیسه بیضه، برای تشخیص به موقع و دقیق، حتماً با پزشک خود مشورت کنید.
چگونه بفهمیم واریکوسل داریم
بسیاری از موارد واریکوسل هیچ علامتی ندارند و به طور اتفاقی در معاینات پزشکی تشخیص داده میشوند. با این حال، شایعترین نشانههایی که میتوانند به شما در تشخیص کمک کنند شامل احساس سنگینی یا درد مبهم در کیسه بیضه است که معمولاً در طول روز یا پس از فعالیت بدنی شدید افزایش مییابد و با دراز کشیدن بهبود پیدا میکند. همچنین، در موارد شدیدتر، ممکن است تورم یا تودهای شبیه به «کیسه پر از کرم» در بالای بیضه، قابل مشاهده یا لمس باشد. در صورت مشاهده هر یک از این علائم، برای تشخیص دقیق، باید به پزشک متخصص اورولوژی مراجعه کنید.
تصاویر واریکوسل

علت واریکوسل چیست| عوامل خطر واریکوسل
علت دقیق واریکوسل ناشناخته است، اما یک عامل مؤثر ممکن است نقص در دریچههای درون وریدها باشد که وظیفه دارند خون را در جهت صحیح حرکت دهند. همچنین، ورید بیضه چپ مسیر کمی متفاوتی نسبت به ورید بیضه راست دارد که احتمال مشکل در جریان خون را در این سمت بیشتر میکند.
هنگامی که خون بدون اکسیژن در شبکه وریدها جمع میشود، آنها گشاد (متسع) شده و واریکوسل را ایجاد میکنند. به نظر نمیرسد عوامل خطر قابل توجهی برای ایجاد واریکوسل وجود داشته باشد.
علائم ظاهری واریکوسل
علائم ظاهری واریکوسل به شکل بزرگ شدن و پیچخوردگی رگهای درون کیسه بیضه، شبیه به یک کیسه پر از کرم، نمایان میشود. این وضعیت میتواند باعث تورم در کیسه بیضه و احساس سنگینی یا ناراحتی در آن ناحیه شود. همچنین، در برخی موارد، بیضه آسیبدیده ممکن است از بیضه سالم کوچکتر به نظر برسد.
عوارض احتمالی واریکوسل
وجود واریکوسل میتواند تنظیم دمای بیضهها را برای بدن دشوار کند. این وضعیت ممکن است منجر به استرس اکسیداتیو و تجمع سموم شود که به عوارض زیر کمک میکند:
- آسیب به سلامت بیضه: در پسرانی که در دوران بلوغ هستند، واریکوسل ممکن است رشد بیضه و تولید هورمون را مختل کند. در مردان، ممکن است به تدریج باعث کوچک شدن بیضه به دلیل از دست دادن بافت شود.
- ناباروری: هر واریکوسلی باعث ناباروری نمیشود؛ تخمین زده میشود ۱۰٪ تا ۲۰٪ مردان مبتلا به واریکوسل، مشکل در بچهدار شدن دارند. اما در میان مردانی که مشکلات باروری دارند، حدود ۴۰٪ آنها واریکوسل دارند.
واریکوسل، بزرگ شدن وریدهای درون کیسه بیضه، اغلب با معاینه فیزیکی توسط پزشک تشخیص داده میشود. پزشک با مشاهده بصری و لمس کیسه بیضه، وضعیت آن را در حالت ایستاده و درازکش بررسی میکند. ممکن است از شما خواسته شود که با حبس نفس، فشار به پایین بیاورید (مانور والسالوا) تا واریکوسل راحتتر قابل معاینه باشد. در ادامه، روشهای تشخیص دقیق و گزینههای درمانی این بیماری را مرور میکنیم.
آزمایشهای تشخیصی واریکوسل
پزشک ممکن است برای تأیید تشخیص یا بررسی علل دیگر، انجام آزمایش سونوگرافی را توصیه کند. سونوگرافی از امواج صوتی با فرکانس بالا برای ایجاد تصاویری از ساختارهای داخلی بدن استفاده میکند. این تصاویر میتوانند برای موارد زیر به کار روند:
- تأیید تشخیص واریکوسل.
- رد سایر بیماریها.
- شناسایی هرگونه انسداد یا عاملی که مانع جریان خون میشود.
واریکوسل گرید ۱
واریکوسل گرید ۱ خفیفترین نوع واریکوسل است که معمولاً با چشم غیرمسلح قابل مشاهده نیست. این نوع واریکوسل تنها توسط پزشک متخصص و از طریق معاینه فیزیکی دقیق یا با استفاده از سونوگرافی تشخیص داده میشود. واریکوسل گرید ۱ ممکن است علائم خاصی نداشته باشد و تنها در بررسیهای مرتبط با ناباروری یا به صورت اتفاقی کشف گردد.
واریکوسل گرید 2
واریکوسل گرید ۲ به حالتی از واریکوسل گفته میشود که وریدهای بیضه به اندازهای متورم شدهاند که بدون نیاز به فشار یا زور زدن قابل لمس هستند. در این مرحله، واریکوسل میتواند باعث علائمی مانند درد، ناراحتی و کاهش کیفیت یا تعداد اسپرم شود. درمان این گرید به ویژه در مردانی که دچار ناباروری هستند یا بیضههایشان کوچک شده، اغلب از طریق جراحی توصیه میشود.
واریکوسل گرید ۳
واریکوسل گرید ۳، شدیدترین نوع واریکوسل است که در آن رگهای بیضه به دلیل تجمع زیاد خون، به وضوح از روی پوست کیسه بیضه قابل مشاهده هستند. این وضعیت میتواند باعث کوچک شدن بیضه، کاهش کیفیت و تعداد اسپرم و در نهایت ناباروری شود. به همین دلیل، واریکوسل گرید ۳ معمولاً نیاز به درمان فوری، به ویژه از طریق جراحی دارد تا عوارض آن به حداقل برسد.
واریکوسل عکس بیضه سالم و ناسالم

معجزه درمان واریکوسل
معجزه درمان واریکوسل تنها در صورت انجام اقدامات علمی و پزشکی امکانپذیر است. بهترین و قطعیترین روش درمانی واریکوسل، جراحی است که میتواند عوارض این بیماری مانند ناباروری یا درد مزمن را به طور مؤثر برطرف کند. درمانهای سنتی یا گیاهی اثربخشی علمی و قطعی در درمان واریکوسل ندارند و فقط برای تسکین علائم خفیف توصیه میشوند.
درمان خانگی واریکوسل
تاکنون هیچ روش درمان خانگی قطعی برای واریکوسل وجود ندارد و تنها راه مؤثر برای بهبود وریدهای آسیبدیده، جراحی است. با این حال، برای تسکین موقت درد و ناراحتی ناشی از واریکوسل، میتوانید از پوشیدن لباس زیر محکم یا ساپورت بیضه و همچنین استفاده از کمپرس سرد (در صورت توصیه پزشک) استفاده کنید. این روشها به کاهش علائم کمک میکنند، اما بیماری را درمان نمیکنند.
درمان واریکوسل
اغلب واریکوسل نیازی به درمان ندارد، اما در صورت وجود عوارضی مانند ناباروری، کوچک ماندن بیضه در نوجوانان یا درد مزمن که با مسکنها کنترل نمیشود، ممکن است درمان توصیه شود.
هدف اصلی درمان، مسدود کردن ورید آسیبدیده و هدایت مجدد جریان خون به وریدهای سالم است. این کار به دلیل وجود دو سیستم وریدی دیگر در بیضه امکانپذیر است.
عمل واریکوسل چیست| جراحی واریکوسل
دو رویکرد جراحی برای درمان واریکوسل وجود دارد که هر دو تحت بیهوشی عمومی و به صورت سرپایی انجام میشوند:
- واریکوسلکتومی میکروسکوپی: جراح با ایجاد یک برش کوچک در کشاله ران و با استفاده از میکروسکوپ، وریدهای کوچک آسیبدیده را شناسایی و مسدود میکند. این عمل معمولاً ۲ تا ۳ ساعت طول میکشد.
- واریکوسلکتومی لاپاروسکوپی: جراح با استفاده از یک دوربین ویدئویی و ابزارهای جراحی متصل به لولههای نازک، از طریق چند برش کوچک در قسمت پایین شکم، عمل را انجام میدهد. این روش به دلیل پیچیدگی کمتر شبکه وریدها در این ناحیه، سریعتر انجام میشود و معمولاً ۳۰ تا ۴۰ دقیقه به طول میانجامد.
مزایای جراحی: پس از جراحی، بیضه آسیبدیده ممکن است به اندازه طبیعی خود بازگردد، تولید اسپرم بهبود یابد و شانس باروری افزایش پیدا کند.
عوارض جراحی: جراحی واریکوسل خطرات نسبتاً کمی دارد، اما ممکن است با عوارضی مانند تجمع مایع در اطراف بیضه (هیدروسل)، عود واریکوسل، عفونت یا آسیب به شریان بیضه همراه باشد. اگر جراحی صرفاً برای درمان درد انجام شود، ممکن است خطر بدتر شدن یا تغییر نوع درد وجود داشته باشد.
آمبولیزاسیون (روش جایگزین جراحی)
در این روش، یک رادیولوژیست مداخلهای یک لوله نازک را از طریق یک ورید در کشاله ران یا گردن وارد میکند. با هدایت این لوله توسط تصاویر مانیتور، سیمپیچهای کوچک یا یک محلول مسدودکننده در ورید بیضه قرار داده میشود تا جریان خون را متوقف کند. این روش حدود یک ساعت طول میکشد و دوره نقاهت کوتاهی دارد. بیمار معمولاً میتواند پس از ۱ تا ۲ روز به سر کار و پس از یک هفته به ورزش بازگردد.
عوارض واریکوسل در رابطه زناشویی
واریکوسل میتواند به طور غیرمستقیم بر روابط زناشویی تأثیر بگذارد، به ویژه اگر درمان نشود. این بیماری با افزایش دمای بیضهها و اختلال در عملکرد آنها، میتواند باعث کاهش سطح هورمون تستوسترون شود. این کاهش هورمون، به نوبه خود، ممکن است به کاهش میل جنسی و در مواردی به اختلال نعوظ منجر گردد. علاوه بر این، درد و ناراحتی مزمن در ناحیه بیضه که گاهی با واریکوسل همراه است، میتواند کیفیت رابطه جنسی را تحت تأثیر قرار دهد و باعث اضطراب و کاهش اعتماد به نفس در فرد شود. در نهایت، نگرانی درباره ناباروری ناشی از واریکوسل نیز یک عامل استرسزا است که میتواند صمیمیت عاطفی و کیفیت رابطه را تحت الشعاع قرار دهد.
آیا واریکوسل باعث سرطان پروستات میشود؟
خیر، واریکوسل به طور مستقیم باعث سرطان پروستات نمیشود و هیچ شواهد علمی مستقیمی این ارتباط را تأیید نکرده است. واریکوسل یک بیماری کاملاً مجزا است که به بزرگ شدن وریدهای بیضه مربوط میشود و باعث مشکلاتی مانند ناباروری یا درد مزمن میشود. در مقابل، سرطان پروستات یک بیماری مربوط به رشد غیرطبیعی سلولی در غده پروستات است که عوامل خطری مانند سن، ژنتیک و سابقه خانوادگی دارد.
ایا واریکوسل باعث مرگ میشود
خیر، واریکوسل به طور مستقیم باعث مرگ نمیشود و یک بیماری کشنده محسوب نمیشود. این عارضه که به بزرگ شدن وریدهای درون کیسه بیضه منجر میشود، یک وضعیت خوشخیم و بسیار شایع است و اغلب هیچ علامتی ندارد. اگرچه واریکوسل میتواند عوارضی مانند ناباروری، کوچک شدن بیضه یا درد مزمن ایجاد کند، اما این عوارض به ندرت تهدیدکننده زندگی هستند. با این حال، در موارد بسیار نادر، واریکوسل در سمت راست بدن میتواند نشانهای از یک تومور یا انسداد در شکم باشد که نیاز به بررسی فوری پزشکی دارد.
هزینه عمل واریکوسل
هزینه عمل واریکوسل در ایران به عوامل متعددی بستگی دارد، اما به طور کلی در بیمارستانهای خصوصی بالاتر از بیمارستانهای دولتی است. این هزینه میتواند بر اساس روش جراحی (مانند میکروسرجری، لاپاراسکوپی یا آمبولیزاسیون)، میزان یکطرفه یا دوطرفه بودن عمل و دستمزد جراح متفاوت باشد. با وجود بیمههای پایه و تکمیلی، بخش قابل توجهی از این هزینهها پوشش داده میشود. به همین دلیل، برای اطلاع از هزینه دقیق، باید نوع بیمارستان، روش درمان و نوع بیمه خود را مشخص کنید.
مراقبتهای خانگی و آمادگی برای مراجعه به پزشک
اگر واریکوسل شما باعث ناراحتی جزئی میشود و بر باروری تأثیری ندارد، میتوانید با استفاده از مسکنهای بدون نسخه مانند استامینوفن یا ایبوپروفن، و یا استفاده از یک ساپورت بیضه (athletic supporter)، درد را کاهش دهید.
در صورتی که برای درد یا ناراحتی به پزشک مراجعه میکنید، آماده پاسخگویی به سوالاتی در مورد زمان شروع درد، محل دقیق، نوع درد و عواملی که آن را بدتر یا بهتر میکند، باشید.
سوالات متداول
واریکوسل نوعی بزرگشدگی وریدهای داخل کیسه بیضه (اسکروتوم) است که مشابه واریس در پاها رخ میدهد و میتواند روی باروری و عملکرد بیضه تأثیر بگذارد.
بسیاری از افراد بدون علامت هستند، اما علائم میتواند شامل احساس سنگینی در بیضه، درد یا ناراحتی، کاهش اندازه بیضه و در برخی موارد ناباروری باشد.
واریکوسل معمولاً به دلیل عملکرد غیرطبیعی دریچههای داخل وریدها ایجاد میشود که باعث بازگشت خون و گشاد شدن رگها در کیسه بیضه میگردد.
واریکوسل به خودی خود خطرناک نیست، اما میتواند باعث کاهش کیفیت اسپرم، ناباروری و کوچک شدن بیضه شود که نیاز به درمان دارد.
تشخیص معمولاً از طریق معاینه بالینی توسط پزشک و در برخی موارد با استفاده از سونوگرافی داپلر انجام میشود.
خیر، تنها در صورت بروز ناباروری، درد یا کوچک شدن بیضه درمان توصیه میشود. در موارد بدون علامت اغلب نیازی به درمان وجود ندارد.
رایجترین روش درمان، جراحی واریکوسلکتومی یا آمبولیزاسیون است که با بستن یا مسدود کردن وریدهای غیرطبیعی انجام میشود.
بله، واریکوسل میتواند کیفیت و تعداد اسپرم را کاهش دهد و در نتیجه احتمال باروری را کم کند، اما با درمان معمولاً باروری بهبود مییابد.
در برخی موارد امکان عود وجود دارد، اما استفاده از روشهای جراحی پیشرفته میزان بازگشت بیماری را کاهش میدهد.
خیر، راه پیشگیری مشخصی برای واریکوسل وجود ندارد، اما تشخیص زودهنگام و درمان به موقع میتواند از عوارض آن مانند ناباروری جلوگیری کند.